Uitstrijkje

Een uitstrijkje is een eenvoudig gynaecologisch onderzoek waarbij de arts cellen van de baarmoederhals afneemt. Met dit onderzoek kunnen we veranderingen aan de cellen vroeg opsporen. Zo kunnen we afwijkingen tijdig opvolgen of behandelen.

Wat is een uitstrijkje? 

Na het plaatsen van een speculum (eendenbek) in de vagina neemt de gynaecoloog met een klein borsteltje cellen af van de baarmoederhals. De baarmoederhals is het onderste deel van de baarmoeder dat uitmondt in de vagina. De afgenomen cellen worden nadien verder onderzocht in het labo. Het onderzoek is niet pijnlijk, maar kan oncomfortabel voelen. Na het onderzoek kan een beetje bloedverlies optreden.

Bevolkingsonderzoek

Je kan je laten screenen op HPV via het Bevolkingsonderzoek Baarmoederhalskanker. Sinds 1 januari 2025 is de werking hiervan gewijzigd. Je maakt nog steeds een afspraak bij je huisarts of gynaecoloog om een uitstrijkje te laten nemen maar de tijd tussen twee uitstrijkjes wordt bepaald door je leeftijd.

  • Ben je tussen 25 en 29 jaar? Je ontvangt elke 3 jaar een uitnodiging van het Centrum voor Kankeropsporing. In het labo wordt het uitstrijkje eerst onderzocht op de aanwezigheid van afwijkende cellen. Alleen als er afwijkende cellen worden gevonden, wordt hetzelfde staal onmiddellijk getest op de aanwezigheid van humaan papillomavirus (HPV).
  • Ben je tussen 30 en 64 jaar? Je ontvangt elke 5 jaar een uitnodiging van het Centrum voor Kankeropsporing. In het labo wordt het uitstrijkje eerst onderzocht op de aanwezigheid van HPV. Alleen als er HPV gevonden wordt, wordt hetzelfde staal onmiddellijk getest op de aanwezigheid van afwijkende cellen. Het onderzoek van afwijkende cellen is dan ook volledig terugbetaald.

Veilig vrijen blijft essentieel om je te beschermen tegen HPV en andere seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA). Condooms verkleinen het risico op HPV en beschermen tegen andere soa’s, maar bieden geen volledige bescherming tegen HPV.

Je kan jezelf beschermen tegen HPV door middel van een HPV-vaccinatie. 

HPV-vaccinatie

Waarom wordt het onderzoek uitgevoerd? 

Een uitstrijkje helpt om afwijkende cellen vroeg op te sporen, vaak nog vóór je symptomen hebt. Vroege opsporing maakt een behandeling meestal eenvoudiger en succesvoller.

Je arts kan een uitstrijkje voorstellen:

  • Als preventieve controle, bij deelname aan het bevolkingsonderzoek
  • Bij bepaalde symptomen, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies
  • Als opvolging van eerdere afwijkende resultaten

Resultaat 

Je arts ontvangt het resultaat en brengt je op de hoogte als de uitslag afwijkend is. In onderstaande brochure lees je hier meer over. 

Soms is er na een afwijkend uitstrijkje een colposcopie nodig. 

Colposcopie