Recht op toestemming of weigering

Zonder je toestemming kan geen enkele handeling opgestart, verdergezet of stopgezet worden. De zorgverstrekker moet je vooraf, tijdig en duidelijk alle informatie geven die je nodig hebt om je een juist oordeel te kunnen vormen. Deze informatie omvat het doel van de behandeling, de aard, de dringendheid, de nevenwerkingen en risicoís, eventuele nazorg, mogelijke alternatieven, de financiŽle gevolgen, de mogelijke gevolgen bij weigering.
Je kan je toestemming expliciet geven (mondeling of schriftelijk) of impliciet door je gedrag (bv. bijvoorbeeld je arm uitstrekken voor een bloedstaal). Zowel jij als de zorgverlener kunnen vragen om de toestemming (of weigering) schriftelijk vast te leggen. Dit document wordt dan toegevoegd aan je patiŽntendossier. Zeker bij heel ingrijpende onderzoeken of behandelingen wordt meestal zo gewerkt.

Je kan op elk moment je toestemming voor een vooropgestelde of lopende behandeling weer intrekken. De zorgverstrekker is verplicht je beslissing te respecteren maar dient je wel te informeren over de gevolgen ervan. Je beslissing moet opgenomen worden in je patiŽntendossier. Je weigering tast op geen enkele manier je recht op kwaliteitsvolle zorg aan.

Misschien heb je al beslist dat je bepaalde handelingen wil weigeren wanneer je bijvoorbeeld in coma zou raken of dement worden, dan kan je deze schriftelijk vastleggen in een wilsverklaring. De zorgverstrekker dient deze volledig te respecteren.

In urgente situaties waarin de toestemming (van jezelf, van je vertegenwoordiger of via je wilsverklaring) onmogelijk kan verkregen worden, moet de zorgverstrekker alle behandelingen opstarten die hij noodzakelijk acht. Achteraf moet hij in het patiŽntendossier vermelden dat er geen toestemming werd gegeven en dat het om een spoedgeval ging. Zodra je toestand het weer toelaat of je vertegenwoordiger gecontacteerd kon worden, zijn je rechten weer helemaal van kracht.